Ở miền Trung, mùa mưa bão là phép thử thật cho mọi mái che ngoài trời. Với một sân bóng mini, tấm mái hỏng không chỉ tốn tiền sửa mà còn có thể làm chủ sân mất khách trong nhiều tuần.
Mái che sân bóng nhìn đơn giản, nhưng nó là khoảng rộng lớn, ít cột, đón gió từ mọi phía, nên sai một chi tiết nhỏ là trả giá bằng cả mùa mưa bão. Bài này gom lại những điểm chủ sân nên tính trước khi xuống tiền.
Chọn kết cấu nào cho mái che sân mini?
Với khẩu độ rộng như một sân bóng, phương án phổ biến là khung thép tiền chế: cột và kèo được gia công sẵn trong xưởng, mang ra lắp tại chỗ. Ưu điểm là nhanh, ít phụ thuộc thời tiết khi thi công, sai số thấp hơn làm tại hiện trường.
Kèo có thể là kèo đặc hoặc kèo giàn, tuỳ nhịp và tải trọng. Xà gồ gác lên kèo rồi mới tới tấm lợp, nên khoảng cách xà gồ và độ dày tấm lợp phải ăn khớp với nhau. Chọn tấm lợp mỏng mà để xà gồ thưa là lỗi hay gặp, gió giật lên là tấm phập phồng, lâu ngày bung vít.
Chủ sân thường hỏi nên làm mái kín hai đầu hay để hở. Mái hở thoáng, đỡ hứng gió nhưng mưa tạt vào mặt sân. Mái kín bớt tạt nước mà gió tác động lên kết cấu lớn hơn nhiều. Không có đáp án chung, phải xét theo hướng gió của từng khu đất.
Gần biển thì chống gỉ phải làm kỹ đến đâu?
Hơi muối là kẻ thù chậm nhưng chắc. Thép ở vùng ven biển gỉ nhanh hơn trong đất liền rõ rệt, nhất là ở mối hàn, chân cột và chỗ bu lông.
- Thép mạ kẽm cho các cấu kiện chịu lực chính nếu ngân sách cho phép, hoặc ít nhất là sơn lót chống gỉ đúng quy trình rồi sơn phủ.
- Mối hàn phải được làm sạch xỉ trước khi sơn, nếu không lớp sơn bám trên xỉ và bong ra rất sớm.
- Chân cột nên nâng cao khỏi mặt nền, tránh chỗ đọng nước quanh năm.
- Bu lông, vít, long đen dùng loại có xử lý bề mặt, đừng tiết kiệm ở những món nhỏ này.
Hỏi đơn vị thi công rõ loại lớp phủ nào, mấy lớp, ai kiểm tra. Câu trả lời mơ hồ là tín hiệu nên cân nhắc lại.
Thoát nước và giằng gió, hai thứ hay bị bỏ quên
Mưa miền Trung đổ xuống theo kiểu trút. Máng xối nhỏ, ống đứng ít là nước tràn ngược vào mép mái, rồi chảy xuống đúng chỗ khu khán đài hoặc lối ra vào. Độ dốc mái, tiết diện máng và vị trí ống thoát nên tính cùng lúc với kết cấu, không để làm sau cho có.
Mặt sân cũng cần thoát nước riêng. Cỏ nhân tạo ngấm nước tốt đến đâu mà nền bên dưới đọng nước thì sân vẫn nhão, vẫn sình và nhanh hỏng lớp đệm. Nền cần có độ dốc nhẹ và rãnh thu nước chạy quanh sân.
Còn giằng gió là hệ thanh chéo nối các khung với nhau, giữ cho cả cụm mái không bị đẩy nghiêng khi gió thốc ngang. Nhiều mái sân nhìn rất chắc từ bên dưới mà thiếu giằng ở mặt mái hoặc giữa các cột. Nhìn không thấy hậu quả cho tới đúng cơn bão đầu tiên.
Chiều cao, ánh sáng và chuyện ngồi lại sau trận
Bóng bổng là thứ người đá mini nào cũng thích đánh. Mái thấp thì quả bóng đập vào xà, đập vào tấm lợp, ồn và nhanh hỏng. Chiều cao thông thủy phải đủ để bóng đi lên thoải mái, kể cả những pha phá bóng hết sức. Đừng hạ độ cao chỉ để bớt thép.
Đá tối thì đèn quan trọng ngang mái. Đèn đặt thấp, lệch một bên sẽ chói mắt thủ môn và tạo bóng đổ khó chịu. Bố trí đèn đều dọc hai cạnh, gắn chắc vào kết cấu, và tính luôn đường dây đi trong mái sao cho tránh nước.
Sau trận, các nhóm thường không về ngay. Họ ngồi lại khu nghỉ của sân, nước ngọt, vài điếu thuốc, bàn trận đấu lớn của đêm đó. Có người mở điện thoại xem tỷ số, có người lướt evertimer.io để xem tỷ lệ kèo cho biết bên nào được đánh giá cao hơn. Trang này chỉ dành cho người đủ 18 tuổi, xem để biết thông tin, không khuyến khích cá cược.
Điều chủ sân nên nghĩ tới là khu nghỉ ấy cũng nằm dưới mái: cần chỗ ngồi khô ráo, có ổ điện an toàn và sóng điện thoại ổn, chứ không phải một góc tạm bợ dưới tấm tôn hở.
Bảo trì sau bão và lúc nào cần kỹ sư, giấy phép
Sau mỗi đợt bão, đi một vòng kiểm tra trước khi mở sân lại. Nhìn các điểm sau:
- Bu lông, vít có lỏng hoặc mất không, tấm lợp có vênh mép không.
- Chân cột, mối hàn có vết gỉ mới hoặc nứt lớp sơn không.
- Máng xối có rác, lá cây làm tắc không.
- Giằng có bị cong hoặc chùng không.
Chỗ gỉ nhỏ xử lý ngay thì rẻ, để qua mùa sau sẽ thành việc lớn.
Về chuyện kỹ sư: mái sân là công trình chịu gió, không phải cái lán. Phần tính toán kết cấu nên do người có chuyên môn thực hiện, dựa trên khu đất, hướng gió và quy mô thực tế của sân. Việc xin phép xây dựng cũng tuỳ quy mô và vị trí, nên hỏi trực tiếp cơ quan quản lý xây dựng ở địa phương trước khi khởi công, đừng đợi xây xong mới hỏi.
Nếu đang cân nhắc làm mới hoặc gia cố mái, bạn có thể xem qua các hạng mục khung thép mà bên mình nhận thi công để hình dung phạm vi công việc, rồi mang bản vẽ và câu hỏi cụ thể của sân mình đến trao đổi.
